kirolak

Nortasuna garatzen

Inork gutxik jokatzen zuen horren itxaropentsu Bilboko saskibaloiarekin duela urte batzuk Caja Bilbao zaharra desagertu eta Bilbao Basket berritua eraiki zenean. Duela 11 urte eskas gertatu zen hura, baina gertaerek egun duten abiadura ikusita klubaren protohistoriaz ari garela esan genezake. LEB 2 kategoria hartatik egungo egoerararte hainbat pauso eman ditu talde euskaldunak, beti ere arrakastaren norabidean, aurten azkenik gailurra ikutu duen arte. Ia gailurra hobe esanda. Fotis Katsikaris-ek entrenaturiko gizonek ACB ligako finala erdietsi dute, lorpen izugarria Espainiako ligak daukan mailari behatuta.

kirolak_11_07_07

Guzti honek jakina Bilbo piztu egin du, eta saskibaloiaren inguruko interesaren aurreikuspenak hautsi egin dira hiriburu bizkaitarrean. Halere, jadanik finalaren egun haien ajea igaro den heinean, lortutakoaren analisiak are emankorragoak gertatzen dira. Gailurra ikutzetik gertu egon da aurtengoan talde bizkaitarra, eta hori erabat aurreikusezina denean tontorra bera ikutzea bezain gozoa gertatzen da. Halere, hurrengo denboraldietako jarrerak zehaztuko du hain zuzen taldearen nortasuna.

Izan ere, halako lorpenek konformismoan erortzeko arrisku nabaria daukate bere atzean. Urte zehatz batetan lorturiko arrakastak instituzio bati zentzua eman diezaioke, eta horrela etorkizuneko emaitza positiboak oztopatu. Ez dirudi halere, hau izango denik talde bilbotarraren kasua, sentsazioa aurrera emandako pauso eztabaidaezinarena baita. Aurtengo lorpenak gizarte onarpenaren zentzuan ezarri du beltzezko gizonen untzia, eta bide batez, taldearen gabezia nabarienetako bat estali da ezustean; izan ere, Bilbao Basket-i izaera euskaldunaren hutsunea leporatu izan zaio zenbaitetan, bere ordezkari guztiak atzerritarrak dira, eta sustrai euskaldunak ez ziren inondik agertzen. Egoera ez da zentzu hortan gehiegi aldatu, baina zalegoaren inplikazioak bilakatu du taldea euskaldun. Beste taldeak bezalakoa zen orain arte Bizkaia Bilbao Basket, inportazio eta diruz eraikiriko kluba. Hemendik aurrera zigilu eztabaidaezina lortu du hain zuzen ere Miribillako kantxa hortan bizi den giro bereizgarri horretan. Arrakastaren bidetik heldu zaio hain zuzen ere talde bilbotarrari grina euskaldunarekin batasuna.

Historiaren balioa

Historiaren kontzeptua askotan erabiltzen da kirolean. Gehiegitan agian. Jarduera zehatz batetan denbora gutxien inbertitu duena, zerbait lortzean pertsona gazteena, lehen emakumea, edo azal txuria dutenen artean marka nabarmenena lortu duen kirolaria. Ez da erronka historikoen lorpenen meritua urratzea hitzon borondatea. Soilik adierazi nahi da, datu gaindosia dagoen informazio gizarte honen barnean, kriterio eta ebaluazio parametroak anitzegiak direla nonnahi orain arte lortu egin ez diren balentriak aurkitzeko. Halere, zenbaitetan ekintza historikoek zapore sinbolikoa daukate, eta beste eremu batzuetara eramaten dituzte garaipenen zentzuak. Euskal testuinguruan duela gutxi izan dugu horren adibiderik argiena.

Buruz buruko finala genuen, Bizkaia pilotaleku estreinatu berriaren kantxan. Aimar Olaizola eta Yves Salaberry, “Xala”, aurrez aurre, denboraldi pilotazaleko txapel garrantzitsuena lortzeko nahian. Bien talentu eta pilotarako balioa sobera ezagutua. Gorriz, Aimar Olaizola, belaunaldiko pilotari garrantzitsuenetarikoa, disziplina guztien artean zortzi txapela irabazitakoa, demostratzeko ezer ez zuela irten zen pilotalekura. Urdinez, “Xala”, hau ere txapelak irabazitakoa, baina binakakoan soilik. Ez da gauza bera. Historian izena urrezko tintaz idaztea bada helburua, buruz buruko txapela behar omen da.

Partidak final handien zaporea zuen. Aurretiazko polemika eta guzti, izan ere, “Xala”k ezusteko ebakuntza izan zuen, momenturik okerrenean pairatu zuen apendizitis-a. Finala jokatuko zuenaren zalantza izan zen lekuindarrari zegokionean, baina azkenik garaiz iristea lortu zuen lapurtarrak. Hori bai, bere egoera fisikoaren inguruan zalantzak mantendu egiten ziren, harmailak ez zeukan argi zenbateraino izango ziren nahikoa “Xala”ren indarrak Aimar Olaizola bezalako aurkariaren aurrean. Bada, dudak partidaren azken txanpan uxatu ziren, indarren erreserbak agortzen diren une horietan hain zuzen. Kemen eta indar erakustaldi zoragarria burutuz, partidari buelta eman eta 22-19 irabazi zuen “Xala”k.

kirolak_11_07_04

Era epiko hortan beraz gailendu zen historiako lehen Ipar Euskal Herritarra buruz buruko finalean. Datu hutsal eta zentzugabea zenbaitentzat, beste hainbat estatistika inozoen artean galduko dena. Halere, eskupilota bezalako kirol euskal herritarrarentzat, kutsu sinbolikoa hartzen du, uztartze gisa daukan pisuagatik. Txapelak zenbat eta banatuago egon, orduan eta batuago baitago pilotaren lurraldea.

Bataiorik onena

Askotan aipatzen da krisialdi ekonomiekoetako ondoriorik lazgarrienetarikoa berritasunaren krisialdia ere badela. Baliabideak ez dauden heinean, arrisku eta ausardiarako argudioak txikitu egiten direla dirudi, eta estandarizazioaren tendentzia aspergarrian barneratzen gara ondorioz.

Zorionez, joera horietatik ihes egiten duten proposamenak baditugu eta garai hauetan horren bitxiak diren lehen edizioak ere izaten dira batzutan. Horren adibide Bilbon azaldu zen postal berezi eta insolitoa, kirol ekimen entzutetsu bilakatu baitzen bapatean momenturarte inongo traszendentziarik izan ez zuen disziplina. Larunbat goiza zen. Bilboko ibai ingurutik pasatzen zen jendeak jakinminez begiratzen zion ertzetan zegoen jendeari. Bainujantziak zituzten, eta itxuraren arabera ibaira sartzeko asmotan zeudela ematen zuen. Gehiegi ziren tankera hontan zebiltzanak zoro koadrila bat izateko. Orotara 477 ziren. Bilboko lehen Triatloi txapelketako partaideak. Proba hasi zenerako, 40.000 pertsona inguru zeudela kalkulatzen da, lasterketa jarraitzen eta ikuskizunaz gozatzen. Izan ere, Bilboko Nerbioi ibai hori, ehundaka igelariz bete zen, estanpa ezin ederragoa eratuz. Jakina, proba hau lasterketaren atal bat baino ez zen, gero etorri ziren bizikletaren tartea, eta baita korrika egin beharreko gunea ere. Guztira 110 kilometro hiru disziplinak batuta, proba gogor honen barnean. Jada publikoak amua irentsita zeukan eta ibaian ikusiriko ikuskizun ederrak proba osoa jarraitzera eraman zuen. Horrela, antolakuntzak ezarritako pantaila erraldoi horietan egin zuen denaren jarraipena, eta zirrara sentitu zuen kirolariekin batera.

kirolak_11_06_03

Zoragarri hasi zen egunak halere, bukaera are bereziagoa izan zuela esan genezake, izan ere, bi euskaldun gailendu ziren helmugan. Mundu mailan arrakastak lortuta ohituta dauden atzerritarren artean, Mikel Elgezabal eta Virginia Berasategiren izenak inposatu ziren, eta biek ere erakustaldi aparta burutu zuten. Egunaren borobiltze adierazgarriena izan zen.

Lehen edizioa izan zela esateak bigarren bat egongo dela ematen du aditzera. Argi geratu zen Bilboko zalegoak triatloiarekiko izan zuen jarrera. Azken finean, gauzak ezezagunak ezagutzen diren arte bakarrik dira ezezagun. Eta larunbat hark Bilboren eta triatloiaren arteko uztartzea suposatu zuenaren sentsazioa gelditu zen hiriburu bizkaitarrean.

Sendotasunaren onurak

Egia da kirola ez dela bigarren aukerak emateko testuingururik egokiena. Elitea bakar batzuentzat gordeta dago eta aukerak ez aprobetxatzeak ateak itxita aurkitzearen ondorio mingotsa izan dezake. Guzti honen inplikazioak biderkatu egiten dira futbola bezalako kirola badaukagu mintzagai.

Hausnarketa hauek ondo datoz Sendoa Agirreren ibilbidea behatuta. Alakanteko Hercules taldeko jokalari, hainbat mediotan argitaratu den bezala, historia guztiko jokalari beteranoena lehen mailan estreinekoz jokatzen.

Erandiokoak beste futbolari ibilbide batetaz egiten digu hitz. Ibilbide atipikoa, futbolariarekin erlazionatzen ez duguna. Nahiz eta bere hastapenak ez ziren horren desberdinak izan: futbol bizkaitarreko behe mailen zelai lokaztuak ondo ezagutu zituen erandioarrak, Zorroza bezalako taldeetan; Gernikara heldu zen arte. Bertan, erdietsitako golen ondoren, Athletic-en arreta deitu eta Lezaman ibili zen Sendoa, era txukunean. Debuta ere egin zuen Athletic-ekin, 1998ko uda hartan, mendeurreneko partidan Brasileko selekzioaren aurka. Estreinaldi ez ofiziala, baina itxaropentsua. Arazo bat bazegoen halere: nagusia zen jadanik Sendoa. 23 urterekin, bere aukera orduan aprobetxatu beharra zuen ostrazismoan ez geratzeari begira. Ez zen posible izan, Sendoak berak zenbaitetan aitortu zuenez, ez zen eliteko presioa jasateko gai izan. Horrela, lehen mailako ateak itxi zitzaizkion, eta ordutik taldeen arteko bidaia hasi zuen. Lehenik utzita bezala Eibarren, eta ondoren, jadanik Athletic-ekin erlazioa etenez, Barakaldon. Berriro ere behera jaitsi behar izan zuen Agirrek bere igoera progresiboa gerta zedin.

Barakaldoko partida duinek ate berriak ireki zizkioten, etxetik urruti, hori bai. Alakante taldera joan zen bizkaitarra erronka berriak zain zituela. Bertan beste etxe bat aurkitu zuen, eta lau urte burutu zituenean beste mailatxo bat igotzea lortu zuen. Bertatik oso gertu, Hercules izan zen bere hurrengo jomuga. Izaera adeitsu eta alaiaz, zoragarri egokitu zen berriro ere 2. mailako taldearen barnean, eta beste lau urteren ondoren, lehen mailara igoera burutzea lortu zuen, era aktiboan parte hartuz eta gol erabakiorrak erdietsiz.

sendoa

Horrela gauzatu zen horrenbeste urtez atzeratutako eguna. 2010eko abuztuaren 28a zen, eta Sendoa Agirrek lehen partida jokatu zuen maila gorenean 35 urterekin. Eta patuaren gutiziak, talde alakantearraren aurkari egun hartan Athletic izan zen. Adierazgarririk argiena Sendoak bere ziklo luzea itxi zuenarena.

Hilabeteak pasa dira ordutik, eta Sendoa Agirreren partaidetza 23 partidatara luzatu da. Hauen artean bereziena ziur asko Mallorcaren aurka jokatutakoa, 36. jardunaldian. Bina berdindu zuten bi taldeek, eta Sendoak bi golak erdietsi zituen. Berriro ere patuarekin bidegurutzea gauzatu zuen euskaldunak, izan ere egun hortan bere jaitsiera gauzatu zuen Hercules-ek.

Halere Sendoa Agirreren kasuak futbolaren beste aurpegi hortaz jabetzeko balio beharko liguke ezinbestean. Ametsak lortzeko borondate sendoa izatearen onurak ateratzen baitizkigu argitara.

Itsasoaren besarkadaren aurka lehian

Ziur asko aurkezpenik ere behar ez dute, baina Iker Martinez eta Xabier Fernandez euskal belaren kirolaririk nabarmenenak dira. Atenas 2004an urrezko dominaren irabazleak 49ers modalitate horren barnean, Pekin 2008an zilarrezkoa eskuratu zuten, eta munduko txapeldun hiru aldiz izan dira gipuzkoarrak. Marka izugarriak dira ezbairik gabe, edozeinek nahikoa izango luke ziur asko, eta arrakasta zerrenda loditzeko horren ondo egiten dutenean jardutea izango lukete helburu, munduko txapelketa gehiago lortzeko asmoz, edo joko olimpikoetako liburuan orri gehiago idazteko intentzioz. Baina erronka berriak bilatzea da lehen mailako kirolariaren ezaugarri. Horrela, bikote euskaldunak abentura gogorrari eman zioten hastapen iazko gabon zahar egunean. Barcelona World Race txapelketa dugu, duela pare bat aste bukatu zena eta bi regatistak bigarren postu ezin duinago batetan sailkatuta utziz.

kirolak_11_02_27

Lau urterik behin ospatzen den txapelketa da... edo hori da asmoa, 2011ko hau bigarren edizioa baita lehiaketa ezin gogorrago honentzat. Bi kide soilen tripulazioa duten itsasuntziek baino ezin dezakete parte hartu. Orotara 25.000 itsas mila baino gehiago zeharkatu beharko dituzte beraz lehiakideek Bartzelonatik irten eta hiriburu kataluniarrera berriz ere iritsiko diren arte. Munduko lurmutur nabarmenenak inguratuko dituzte (Esperantza Onarena, Leeuwin eta Hornos), Cook-eko itsasartea tartean zehazkatuz, eta Antartida estriborrean utziz.

Baina bi lagunak ez dira inolaz ere abenturaz ase. Oraindik ere badaukate munduan barrena eta itsasoaren gainean ibiltzeko gogoa eta indarra. Horrela, bukatu berri duten bidai luzearen nekea ezabatu ondoren Volvo Ocean Race lasterketan murgilduko dira. Munduari beste bira bat, kasu hontan eskalak baimentzen dituen lehiaketan. Telefonica taldeko itsasuntzi hortako kide izango ditugu beraz, Iker Fernandez patroi izango dela. Erabaki arriskatua bezala epaitu dute askok, izan ere, ez da ahaztu behar 2012ko ekainean hasiko diren Londresko joko olinpikoak ere badaudela etorkizunean. Bikote gipuzkoarrak ez du oraindik ere bere partehartzea baieztatu zita olinpikoan, izan ere, denboraz juxtu samar ibiliko dira. Alacanten azaroak 5ean hasiko den txapelketa honek hilabete ugari iraungo ditu, azkenik ekainaren 3an Galway-en bukatuko den arte. Egun hortan burutuko du Ikerrek bere hirugarren munduko itzulia eta Xabierrek laugarrena. Garaile izango diren edo ez oraindik ere galdera ikurpean jarri beharko genuke. Halere, halakoetan gertatzen den bezala, bidea iriste puntua baino askoz ere garrantzitsuagoa da. Garaipenak traszendentzia galtzen duelako naturaren mugak horren era muturrekoan bilatzen direnean.

 

2d1

Gotzon Garaizabal eta Peru Magdalenak erakusketa berri bat ondu dute. Kasu honetan, 2d1 proiektuak ardoaren galaxiarekin duen harremanaren baitan, planeta berri bat deskubritu dute. Kiribila. Oraingoan, argazki eta poesia erakusketa izan...

Gehiago irakurri

Emakumeak Hitza eta Bizitza

Emakumeak Hitza eta Bizitza

Orain laurogeita hamar urte Emakume Abertzale Batza erakundea sortu zan. Hari horreri tiraka konposatu dabe Emakumeak Hitza eta Bizitza liburua Begoña Bilbaok, Gurutze Ezkurdiak, Karmele Perez Urrazak eta Josu...

Gehiago irakurri

IFTTT

IFTTT

Zerbitzu oso interesgarri eta sinplea da ifttt.com. Beren sortzailen hitzetan "Internet zure alde lanean jartzeko" balio duen tresna. Errealitatean, baldintza bat betetzen denean ekintza bat burutzeko balio duena. Adibidez, blog...

Gehiago irakurri

logobie © Euskal Herriko Ikastolak EKE gardena